Day: ਅਪ੍ਰੈਲ 6, 2022

ਹੁਣ ਹੁੱਕਿਆਂ ਦਾ ਕੰਮ ਘਟ ਗਿਆ, 47 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬਹੁਤ ਸੀ| ਅੱਠ ਦੁਕਾਨਾਂ ਸੀ ਪਹਿਲਾਂ, ਹੁਣ ਇੱਕ ਵੀ ਹੈਨੀਂ। 47 ਤੋਂ ਬਾਅਦ 4 ਸਾਲ਼ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਕੋਲ ਬੈਠ ਗਏ, ਉਹਦੇ ਤੋਂ ਇਹ ਕੰਮ ਸਿੱਖਿਆ। ਦਾਦਾ ਮੇਰਾ ਹੋਰ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਸੀ

ਸਾਡਾ ਅਸਲ ਪਿੰਡ ਤਾਂ ਮਹਿਤਪੁਰ ਹੈ, ਨਕੋਦਰ ਕੋਲ਼। ੫੦ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਉਮਰ ਹੋ ਗਈ ਮੇਰੀ। ਚੌਥੀ ਤਕ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ ਮੈਂ। ਪੜ੍ਹ ਤਾਂ ਮੈਂ ਹੋਰ ਵੀ ਲੈਂਦਾ, ਪਰ ਭਰਾ ਸਕੂਲੋਂ ਹਟਾ ਕੇ ਕਲਕੱਤੇ ਲੈ ਗਏ; ਡੈਡੀ ਮੇਰੇ ੨੦ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਓਥੇ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸੀ। ਮੈਂ ਓਥੇ ਦਸ ਸਾਲ਼ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਜਦੋਂ ਪਿਤਾ ਜੀ ਗੁਜ਼ਰ ਗਏ, ਤਾਂ ਏਧਰ ਮਲੇਰਕੋਟਲ਼ੇ ਆ ਗਏ

ਮੈਂ ਬਰਾਸ ਬੈਂਡ ਦਾ ਮਾਸਟਰ ਹਾਂ। ਅਸੀਂ ਸਿਰਫ ਬੈਂਡ ਵਾਲੇ ਸਾਜਾਂ (ਬਰਾਸ, ਤੁਰਮ, ਦੇਸ, ਡੋਲ, ਤਬੂਰ ਅਤੇ ਕਲਾਨਡ) ਉੱਤੇ ਵਿਆਹ ਸ਼ਾਦੀ ਨਾਲ਼ ਜੁੜੇ ਗਾਣੇ ਵਜਾਉਂਦੇ ਹਾਂ । ਜਿਹੜੇ ਸਟੈੱਪ ਕਰਦੇ ਹੁੰਦੇ ਆ, ਉਹ ਫੌਜੀ ਬੈਂਡ ਵਾਲੇ ਹੁੰਦੇ ਆ। ਅਸੀਂ ਤਿੰਨ ਤਰਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਕਰਦੇ ਹਾਂ – ਪੱਗ ਵਾਲ਼ਾ ਪੰਜਾਬੀ ਬੈਂਡ, ਭੰਗੜੇ ਵਾਲੀ ਦਿੱਖ 'ਚ ਫੋਕ ਪੰਜਾਬੀ ਬੈਂਡ ਅਤੇ ਪਹਾੜੀ ਬੈਂਡ

ਸਾਡੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਪਾਕਿਸਤਾਨ 'ਚ ਵੀ ਇਹੋ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸੀ; ਲੁਹਾਰਾ, ਕਿਰਸਾਨਾਂ ਵਾਸਤੇ ਹਲ਼ ਬਣਾ ਦੇਣਾ, ਪੰਜਾਲੀ ਬਣਾ ਦੇਣੀ, ਸੇਪੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹੁੰਦੇ ਸੀ ਇਹਨੂੰ। ਬੂਰੇਆਲਾ ਕੋਲ ਬਾਰ ਨਾਂ ਦਾ ਪਿੰਡ ਸੀ ਸਾਡਾ। ਪਿੰਡ ਦੇ ਨਾਂ ਤੋਂ ਈ ਮੇਰਾ ਨਾਂ ਬਾਰਾ ਰੱਖਤਾ ਬੁੜਿਆਂ ਨੇ

ਅਸੀਂ ਅਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੇ ਹਾਂ, ਸੰਨ ਛਿਆਨਵੇਂ ਚ ਏਧਰ ਮੁਹਾਲ਼ੀ ਆ ਗਏ ਸੀ। ਅੰਨ-ਜਲ ਖਿੱਚ ਲਿਆਉਂਦਾ ਐ ਬੰਦੇ ਨੂੰ। ਪੁਰਾਣੇ ਬੰਦੇ ਕਹਿੰਦੇ, 'ਕਿਸੇ ਦਾ ਕਰਜਾ ਦੇਣਾ ਹੁੰਦਾ ਤਾਂ ਬੰਦਾ ਜਾਂਦਾ ਕਿਤੇ' । ਮੈਂ ਕਿਸੇ ਦਾ ਕਰਜਾ ਦੇਣਾ ਹੋਣਾ

My name is Balbir Kaur. My paternal village is Daghaat near BhadsoN. It was my aunt who taught me this craft. I can do embroidery and knit sweaters. I have done all kinds of work – cotton picking, chilli picking, yarning the cotton. I know how to knit cotton shawls too.

ਸਿੱਖ ਪੰਥ ਦੀ ਦਮਦਮੀ ਟਕਸਾਲ ਦੇ ਕਈ ਜਥੇਦਾਰਾਂ ਦਾ ਮੁੱਢ ਸਾਡਾ ਪਿੰਡ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਅਸੀਂ ਕਈ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਤੋਂ ਸ਼ਸਤਰਾਂ ਦੀ ਦਸਤਕਾਰੀ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ, ਹੁਣ ਸਾਡੀ ਚੌਥੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਵੀ ਇਸ ਕਾਰਜ ਵਿਚ ਲੱਗੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਮਿਸਤਰੀ ਸਿੰਘ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਬਜ਼ੁਰਗ ਤਾਂ ਗੱਡੇ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਰਫਲਾਂ ਤਕ ਬਣਾ ਲੈਂਦੇ ਸਨ

We are from Farala. It is a village near Banga (district Nawan Shehar). My father had lived with his maternal grandparents in Doraha near Ludhiana. After my father’s mother passed away, and the stepmother neglected him, his maternal uncles took care of him.

ਮੇਰਾ ਵਿਆਹ ਸੰਨ ੭੫ 'ਚ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸੇ ਸਾਲ ਹੀ ਮੈਂ ਆਸਟਰੀਆ(ਯੂਰਪੀ ਮੁਲਕ) ਚਲਾ ਗਿਆ। ਅਸੀਂ ਕਈ ਜਾਣੇ ਸੀ, ਓਥੇ ਸੜਕ ਰਾਹੀਂ ਹੀ ਗਏ। ਜਦੋਂ ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਵੀਜ਼ਾ ਮੁੱਕ ਗਿਆ ਅਤੇ ਅਸੀਂ ਇਲਲੀਗਲ ਹੋ ਗਏ, ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸਾਨੂੰ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਬਾਰਡਰ ਪਾਰ ਕਰਵਾ ਕੇ ਯੁਗੋਸਲਾਵੀਆ ਵਾੜ ਦਿੱਤਾ। ਪੈਸੇ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਅਸੀਂ ਸੌਖੇ ਵਾਪਿਸ ਆ ਗਏ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਕੀ ਹੋਣਾ ਸੀ

ਮੇਰੀ ਉਮਰ ਐਸ ਵਕਤ 45 ਕੁ ਸਾਲ ਦੀ ਐ। 1989 'ਚ ਮੈਂ ਦੱਸਵੀਂ ਕੀਤੀ ਏ ਤੇ 90 ਦੇ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਇਸ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ। ਉਦੋਂ ਮੇਰੀ ਉਮਰ 15-16 ਸਾਲ ਦੀ ਸੀ। ਉਦੋਂ ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਚੰਗਾ ਸੀ, ਨੌਕਰੀ ਦਾ ਕੋਈ ਧਿਆਨ ਨਹੀਂ ਸੀਗਾ।